Kıbrıslı Rum tarihçi ve emekli akademisyen Jerry Kossifos, Rum Avrupa Parlamentosu Milletvekili Fidias Panayiotou’nun programında önemli açıklamalarda bulundu. Kossifos, İsrail’in Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’ndeki (GKRY) arazi ve gayrimenkul alımlarının Ada’da “ikinci bir İsrail” kurulmasına neden olabileceği uyarısını yaptı. Tarihçi, Rum yönetiminin bu alımlara müdahale etmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca 1963 olaylarındaki Rum hatalarını ve Türkiye’nin bölgesel diplomatik gücünü de değerlendirdi.
Kossifos, İsraillilerin Güney Kıbrıs’taki arazi alımlarının durdurulması gerektiğini savundu. İsrail’deki güvenlik endişeleri nedeniyle ülkeden ayrılanların Kıbrıs’a yönelebileceğini ileri sürdü. Tarihçi, “Topraklarımızı satmayı durdurmalıyız. Bir gün Filistin’de en iyi toprakları satın aldıkları gibi bizim en iyi topraklarımızı da satın almayı başaracaklar” ifadelerini kullandı.
Panayiotou’nun İsraillilerin Filistin’de izledikleri yöntemin benzerini Kıbrıs’ta uygulayıp uygulamayacakları sorusuna Kossifos yanıt verdi. İsraillilerin amacının “hayatta kalmak” olduğunu belirtti. Kossifos, “İsrail’de yaşayamazlarsa, şu anda tehlikeyi görüp ayrıldıkları gibi başka yerde yaşamaya çalışacaklar. Kıbrıs’ta, bizim topraklarımızda yaşamaya çalışacaklar” dedi.
Kossifos, İsrail’den Güney Kıbrıs’a yönelik göç ve mülk edinme sürecinin devam etmesi halinde Ada’nın güneyinde “ikinci bir İsrail” ortaya çıkabileceğini vurguladı. Mevcut Rum yasalarının da buna imkan verdiğini savundu. Rum yönetiminin yabancılara yönelik arazi satışlarına müdahale etmesi gerektiğini belirten Kossifos, artan talebin Rum gençlerinin konut sahibi olmasını zorlaştırdığını ekledi.
Orta Doğu’daki güç mücadelesinin Ada’yı doğrudan etkileyeceğini söyleyen Kossifos, Türkiye ile İsrail’in bölgesel çıkarlarının giderek karşı karşıya geldiğini ileri sürdü. “Türkiye’nin kendi çıkarları var, İsrail’in kendi çıkarları var” diyen tarihçi, çatışmaların devam etmesi halinde iki ülke arasında gerilim yaşanabileceğini belirtti. Panayiotou’nun sorusu üzerine İsrail’in zaten Kıbrıs’ta toprak satın alarak etkili olmaya çalıştığını ifade etti.
Jerry Kossifos, Rum yönetiminin İsrail’le geliştirdiği ilişkilere karşı çıktı. Panayiotou’nun “Kıbrıs Cumhuriyeti Başkanı olsaydınız ne yapardınız?” sorusuna “İsrail’le ittifak kurmaya çalışmazdım” cevabını verdi. Filistin’deki gelişmelere dikkat çeken Kossifos, İsrail hükümetini “soykırım yapmakla” suçladı. Böyle bir yönetimden yardım istemenin kendi değerleriyle bağdaşmayacağını belirtti. Rum tarihçi, Avrupa ülkelerinin İsrail’e yaptırım uygulaması gerektiğini de savundu.
Kossifos, 1963 dönemine ilişkin dikkat çekici ifadeler kullandı. Rum tarafının Kıbrıslı Türklere yönelik uygulamalarına değinen tarihçi, “Çok büyük hatalar yaptık” dedi. “Biz 1963’te başladık. Kıbrıs’ta yapmamamız gereken şeyler yaptık. Kıbrıslı Türklere başlangıçta kötü davrandık” ifadelerini kullandı. Bazı köylerde Kıbrıslı Türklere karşı ağır olayların yaşandığını anlattı ve bu konuda araştırma yaptığını söyledi.
Kossifos, Kıbrıslı Türklerle Rumlar arasındaki ilişkilerin yeniden geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. İki toplumun birbirinden uzaklaştırılmasının yanlış olduğunu belirten tarihçi, Rumlara Kıbrıslı Türklerle daha fazla temas kurulması çağrısında bulundu. “Onları ziyaret etmeliyiz, onlar bizi ziyaret etmeye gelmeli. Birlikte etkinlikler yapmalı, birlikte yemek yemeliyiz” dedi.
Türkiye’nin bölgesel politikasını da değerlendiren Kossifos, Türk diplomasisinin tarihi gücüne dikkat çekti. Türkiye’nin aynı anda Rusya, Çin ve ABD ile ilişki kurabildiğini belirterek, “Türkiye kendi çıkarlarını gözetiyor” yorumunu yaptı. “Türkler tarihi olarak dünyanın en iyi diplomatik geleneklerinden birine sahip. Osmanlı Devleti’nin diplomasisi her zaman güçlüydü” ifadelerini kullandı.
Kossifos, 1974 Kıbrıs Barış Harekatı konusunda Rum tarafındaki yerleşik anlatıdan farklı açıklamalar yaptı. Ada’nın bölünmesinin asıl sorumluluğunu Türkiye’ye yüklemediğini söyledi. Dönemin ABD Dışişleri Bakanı Henry Kissinger ile ABD ve İngiltere’yi işaret etti. Rum tarihçi, “Kıbrıs’ı Türkler bölmedi. Kissinger böldü” ifadelerini kullanarak, ABD ve İngiltere’nin gelişmelere yeşil ışık yaktığını savundu.
Kossifos, 1974 üzerinden Türk halkına yönelik düşmanlık oluşturulmasını eleştirdi. Kıbrıs’ta yaşananların Soğuk Savaş şartları ve büyük güçlerin politikaları çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini savundu. “Kıbrıslıların Türkiye’ye karşı bu nefreti taşımaması gerekir” ifadelerini kullandı. Doğu Akdeniz’deki gelişmelerin Kıbrıs’ın stratejik önemini artırdığını da belirtti.
Kossifos, Türkiye ve Kıbrıslı Türklerle ilişkilerin geliştirilmesini savunmasına rağmen Enosis düşüncesinden vazgeçmediğini de açıkça dile getirdi. Gençliğinden itibaren Yunanistan’la birleşmeyi desteklediğini belirtti. Panayiotou’nun geçmişte Yunanistan’ın Kıbrıs’a “ihanet ettiği” yönündeki değerlendirmesine ise “Size ihanet eden Yunan halkı değildi. CIA’in aracı olan cuntaydı” karşılığını verdi.
Avrupa Birliği’nin (AB) Kıbrıs meselesine yaklaşımını da eleştiren Kossifos, Güney Kıbrıs’ın AB’ye katılmasının sorunun çözümüne katkı sağlamadığını savundu. “Avrupa Birliği’ne girdiğimiz günden beri Kıbrıs sorununun donduğuna inanıyorum” dedi. Kossifos ayrıca, AB’nin Rum ve Yunan kültürel kimliği üzerindeki etkisini eleştirerek, Güney Kıbrıs ile Yunanistan’ın birlikten ayrılması gerektiğini savundu.
